ในยุคที่เทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทสำคัญในทุกภาคส่วนของสาธารณสุข เวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ (EMR)และระบบ EHR ถือเป็นนวัตกรรมสำคัญที่ช่วยยกระดับคุณภาพการดูแลรักษาผู้ป่วยอย่างมีประสิทธิภาพ ระบบนี้ไม่เพียงแต่ช่วยจัดเก็บข้อมูลสุขภาพของผู้ป่วยในรูปแบบดิจิทัลแบบเรียลไทม์เท่านั้น แต่ยังช่วยให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถเข้าถึงข้อมูลได้อย่างรวดเร็ว ปลอดภัย และแม่นยำ ทำให้การรักษามีความต่อเนื่องและลดความผิดพลาดจากการใช้เอกสารแบบเดิม ๆ
บทควมมนี้เราจะพาทุกคนไปรู้จักกับระบบ EHR ว่าคืออะไร มีบทบาทอะไรบ้าง และมีความแตกต่างจากระบบ EMR อย่างไรบ้าง เพื่อเข้าใจและนำระบบนี้ไปยกระดับงานเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ในโรงพยาบาลให้เกิดประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น
EHR คืออะไร มีบทบาทในเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ อย่างไร ?
ระบบ EHR ย่อมาจาก Electronic Health Record เป็นระบบที่ทำหน้าที่สำหรับจัดเก็บข้อมูลสุขภาพผู้ป่วยหรือเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ ในแบบเรียลไทม์ ไม่ว่าจะเป็น ข้อมูลการวินิจฉัยโรค, ประวัติการรักษา ยาหรือวัคซีนที่คนไข้ได้รับ รวมถึงข้อมูลทางห้องแล็บ เป็นต้น เพื่อช่วยบุคลากรทางการแพทย์ สามารถดำเนินการรักษาผู้ป่วยที่เป็นปัจจุบันได้อย่างต่อเนื่อง ทำให้การตัดสินใจมีความแม่นยำ ลดขั้นตอนในการซักประวัติ และช่วยเกิดประสิทธิภาพในการรักษา
โดยบทบาทของ EHR ไม่เพียงแต่ช่วยเพิ่มความสะดวกของระบบเวชระเบียนในโรงพยาบาลในการดูแลรักษาคนไข้ในโรงพยาบาลเท่านั้น แต่ยังช่วยพลิกโฉมการส่งต่อผู้ป่วย โดยจะช่วยให้แต่ละโรงพยาบาลสามารถส่งต่อข้อมูลด้านสุขภาพถึงกันได้ ในกรณีที่ผู้ป่วยต้องย้ายตัวไปรักษา ช่วยให้โรงพยาบาลหรือคลินิกที่รับการดูแลรักษาสามารถวางแผนการรักษาให้เกิดความเหมาะสม ไร้รอยต่อ
โดยข้อมูลคนไข้ที่อยู่ในระบบ EHR จะประกอบไปด้วยข้อมูลต่าง ๆ ดังนี้
- ข้อมูลทั่วไปของผู้ป่วย
- ประวัติการรักษาของคนไข้
- ข้อมูลสุขภาพ เช่น ความดันโลหิตและอัตราการหายใจ
- ข้อมูลของยาที่ใช้รักษาตามใบสั่งแพทย์
- ข้อมูลผลตรวจจากห้องปฏิบัติการ
- ผลความคืบหน้าของการรักษา
- ประวัติการผ่าตัด
องค์ประกอบของ EHR มีอะไรบ้าง
สำหรับองค์ประกอบที่ช่วยให้ระบบ EHR ช่วยยกระดับงานระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ จะประกอบไปด้วยองค์ประกอบสำคัญหลัก ๆ ดังนี้
- ข้อมูลสุขภาพผู้ป่วย ถือว่าเป็นหัวใจสำคัญของระบบ EHR เพราะจะทำหน้าที่รวบรวมข้อมูลผู้ป่วยให้อยู่ในรูปแบบไฟล์ดิจิทัลโดยละเอียด ครบถ้วน เช่น ประวัติการรักษา, ประวัติการจ่ายยา และข้อมูลห้องแล็บ เป็นต้น
- ระบบสั่งการทางการแพทย์ เป็นส่วนที่ใช้สำหรับสั่งตรวจทางห้องแล็บ, การให้ยา หรือการรักษาต่าง ๆ ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ ทำให้ขั้นตอนที่ซับซ้อนเดิมเป็นระบบอัตโนมัติและลดข้อผิดพลาด
- ระบบช่วยตัดสินใจทางคลินิก ระบบ EHR จะช่วยแสดงคำแนะนำทางการแพทย์ที่อิงจากหลักฐาน (evidence-based) และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง เพื่อช่วยให้บุคลากรทางการแพทย์สามารถตัดสินใจในการรักษาได้อย่างแม่นยำ
- มาตรการรักษาความปลอดภัยของข้อมูล ระบบจะมีมาตรการรักษาความปลอดภัยเข้มงวด เพื่อให้มั่นใจว่าข้อมูลเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ของผู้ป่วยถูกเก็บรักษาอย่างเป็นความลับ และเข้าถึงได้เฉพาะบุคคลที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น
- เครื่องมือสื่อสารภายในระบบ ช่วยให้เกิดการประสานงานระหว่างแพทย์ ห้องปฏิบัติการ และคลินิกต่าง ๆ ได้อย่างราบรื่น เพื่อให้การดูแลรักษาผู้ป่วยเป็นไปในทิศทางเดียวกันอย่างมีประสิทธิภาพ
EHR และ เวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ (EMR) มีความแตกต่างกันอย่างไร ?
มาถึงตรงนี้หลายคนอาจสงสัยว่า ระหว่างระบบ EHR ที่เป็นระบบข้อมูลสุขภาพและระบบ EMR ที่เป็นเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ มีความแตกต่างกันอย่างไรบ้าง ซึ่งเราได้ทำตารางเปรียบเทียบความแตกต่างของ EHR และ EMR ดังนี้
| ระบบ EHR | ระบบ EMR |
| บันทึกสุขภาพอิเล็กทรอนิกส์ที่รวมข้อมูลสุขภาพของผู้ป่วยจากหลายสถานพยาบาล | บันทึกเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ของผู้ป่วยในสถานพยาบาลเดียว |
| สนับสนุนการดูแลผู้ป่วยแบบบูรณาการ และช่วยติดตามสุขภาพผู้ป่วยในระยะยาว | เข้าถึงข้อมูลคนไข้ได้รวดเร็ว ลดการใช้เอกสาร และเพิ่มความถูกต้องของข้อมูล |
| รองรับการแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างระบบ และหน่วยบริการสุขภาพหลายแห่ง | รองรับการขยายตัวของคลินิกหรือสถานพยาบาลเดียวได้ดี |
| พัฒนาเพื่อการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างผู้ให้บริการหลายราย | เน้นการบันทึกและจัดเก็บข้อมูลภายใน |
| ยกระดับคุณภาพการดูแลสุขภาพผู้ป่วยแบบองค์รวม ครอบคลุมและต่อเนื่อง | เพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของคลินิกหรือโรงพยาบาล |
หน้าที่ของ EHR ในงานเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ มีอะไรบ้าง ?
สำหรับรูปแบบการทำงานของระบบ EHR นั้น จะมีหน้าที่ตั้งแต่บันทึกข้อมูล, ส่งต่อข้อมูล ไปจนถึงการออกรายงานและใบสั่งแพทย์ โดยหน้าที่ของ EHR ที่ช่วยยกระดับงานเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ มีดังนี้
1. รวมข้อมูลสุขภาพของผู้ป่วยภายในที่เดียว
ระบบ EHR จะทำหน้าที่ในการบันทึกข้อมูลทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับผู้ป่วย มีตั้งแต่ ข้อมูลประวัติการรักษา, -ข้อมูลสุขภาพต่าง ๆ ของคนไข้ ไปจนถึงข้อมูลเชิงประชากร ซึ่งจะเป็นข้อมูลที่ได้รับการอัปเดตให้เป็นปัจจุบัน โดย EHR จะทำหน้าที่เชื่อมต่อกับระบบ HIS หรือสารสนเทศของโรงพยาบาล และระบบเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ (EMS) เพื่อให้สะดวกต่อการส่งต่อข้อมูลกับโรงพยาบาลหรือคลินิกอื่น ๆ เพื่อให้เกิดการรักษาที่ไร้รอยต่อ
2. เป็นพอร์ทัลให้กับผู้ป่วย
อีกหนึ่งหน้าที่ของ EHR คือการเป็นพอร์ทัลให้กับผู้ป่วย โดยจะช่วยให้ผู้ป่วยที่จะเข้ารับการตรวจ รักษา ให้สามารถกรอกข้อมูลประวัติส่วนตัว และอาการป่วยได้ผ่านแอปพลิเคชัน เพิ่มความสะดวกและลดระยะเวลาในการรอเข้ารับการตรวจ ช่วยลดกระบวนการซักประวัติผู้ป่วย ไม่เพียงแค่นั้น ระบบ EHR ยังช่วยให้ผู้ป่วยสามารถดูผลตรวจการรักษา เช่น ผลการตรวจห้องแล็ป, ประวัติการตรวจย้อนหลัง และนัดหมายครั้งต่อไป เป็นต้น
3. ดูแลข้อมูลให้มีความปลอดภัย
เนื่องจากข้อมูลที่จัดเก็บในระบบ EHR นั้น มีข้อมูลที่มีความละเอียดอ่อนสูง โดยเฉพาะอย่างยิ่งข้อมูลส่วนตัวของผู้ป่วย เช่น ชื่อ-นามสกุล, เบอร์โทรศัพท์, ที่อยู่ และข้อมูลการรักษา ซึ่งการรักษาความปลอดภัยของข้อมูลถือเป็นสิ่งสำคัญอย่างยิ่ง โดยข้อมูลในระบบ EHR จะต้องมีการจำกัดการเข้าถึงข้อมูลและการเข้ารหัสที่รัดกุมสูงสุด เพื่อสร้างความสบายใจต่อผู้ป่วยที่ใช้บริการ
4. รายงานผลแบบอิเล็กทรอนิกส์
ระบบ EHR จะมีระบบสำหรับออกรายงานผลการตรวจสำหรับบุคลากรทางการแพทย์ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ นอกจากนี้ตัวระบบยังทำหน้าที่บันทึกและคอยติดตามผลการรักษา เพื่อให้เจ้าหน้าที่ในโรงพยาบาลสามารถวางแผนการดำเนินการได้มีประสิทธิภาพ เช่น จำนวนผู้ป่วยที่นัดหมายเข้ารับการตรวจ, สถิติของผู้ป่วยที่เข้ารับการรักษา และสถานะการรักษาของผู้ป่วย เป็นต้น
5. ออกใบสั่งแพทย์อิเล็กทรอนิกส์
นอกจากออกผลรายงานอิเล็กทรอนิกส์แล้ว ระบบ EHR ยังสามารถออกใบสั่งแพทย์แบบอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อช่วยเพิ่มความสะดวกต่อแผนกจ่ายยาหรือเภสัชกร ให้สามารถตรวจประวัติการแพ้ยา และประวัติการรักษา ช่วยให้สามารถจัดยาให้กับผู้ป่วยได้อย่างเหมาะสม และลดระยะเวลารอจ่ายยาของผู้ป่วย
สรุป
จากบทบาทและองค์ประกอบของ ระบบ EHR จะเห็นได้ว่า ระบบนี้เป็นหัวใจสำคัญในการบริหารจัดการข้อมูลสุขภาพยุคใหม่ และงานเวชระเบียนอิเล็กทรอนิกส์ ช่วยให้โรงพยาบาลและคลินิกสามารถจัดเก็บ ส่งต่อ และวิเคราะห์ข้อมูลผู้ป่วยได้อย่างครบถ้วน ตั้งแต่ข้อมูลประวัติการรักษา ผลตรวจทางห้องแล็บ ไปจนถึงการออกใบสั่งยาอิเล็กทรอนิกส์ นอกจากนี้ EHR ยังช่วยเพิ่มความปลอดภัยของข้อมูลผู้ป่วยและรองรับการแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างหน่วยบริการสุขภาพได้อย่างมีประสิทธิภาพ
สำหรับโรงพยาบาลไหนที่ต้องการยกระดับงานเวชระเบียนและระบบสารสนเทศโรงพยาบาลให้มีความสะดวกและทันสมัยมากขึ้น ขอแนะนำ HA.OS ระบบสารสนเทศโรงพยาบาล ที่ออกแบบมาเพื่อตอบโจทย์ทั้งโรงพยาบาลรัฐและเอกชน มีระบบเชื่อมต่อที่ครอบคลุมและแม่นยำที่สุด พร้อมยกระดับการดูแลสุขภาพด้วยเทคโนโลยีดิจิท้ล
